Recenzja książki – Podpalacz Cykl: Jakub Mortka (tom 1)

Na warszawskim Ursynowie wybucha pożar. W eleganckiej willi ginie mężczyzna, jego żona – popularna celebrytka – ledwo uchodzi z życiem. Początkowo wygląda to na tragiczny wypadek, ale szybko okazuje się, że ktoś celowo podłożył ogień. Komisarz Jakub Mortka, śledczy z wydziału zabójstw, zostaje przydzielony do sprawy. Mimo prywatnych problemów i zmęczenia codziennością, Mortka angażuje się w śledztwo bez reszty.

Wkrótce dochodzi do kolejnych podpaleń – ofiary nie wydają się ze sobą powiązane, a motyw wciąż pozostaje niejasny. Czy to dzieło szaleńca? Zemsta? A może misternie zaplanowana gra, której stawką jest coś więcej niż tylko czyjeś życie?

Początek zapowiada się naprawdę obiecująco. Mamy ofiarę, ogień, śledztwo i komisarza Mortkę – zmęczonego życiem, ale autentycznego. Panuje klimat typowego miejskiego kryminału, są podejrzani, napięcie rośnie, a fabuła przez długi czas prowadzona jest konsekwentnie i z wyczuciem. To wszystko sprawia, że czytelnik daje się wciągnąć – może bez wielkich fajerwerków, ale z poczuciem, że ma do czynienia z solidnym rzemiosłem.

Niestety, finał wydaje się potraktowany pośpiesznie. Nie chodzi o samo rozwiązanie zagadki – ono jest logiczne – lecz o sposób, w jaki do niego dochodzimy. Zabrakło stopniowego budowania napięcia i emocjonalnego domknięcia wątku. Przejście do zakończenia jest gwałtowne, nieco chaotyczne i przez to pozbawione mocy, jakby historia urwała się, zanim zdążyła wybrzmieć. To może pozostawić u czytelnika uczucie niedosytu.

Jeśli chodzi o język – jest bardzo „surowy” i dosadny. Styl mocno osadzony w realiach, miejscami jednak balansuje na granicy stereotypu. Kobiety są często przedstawiane w sposób jednostronny, a niektóre postaci i relacje mogą budzić kontrowersje – jak choćby wątek przemocowego policjanta, który zostaje niemal całkowicie przemilczany. Dla części odbiorców może to być wierne odwzorowanie pewnego środowiska, dla innych – niepotrzebne powielanie negatywnych schematów.

Na szczęście nie brakuje mocnych stron. Postać Mortki to duży atut – pełnokrwisty bohater, którego nie sposób zaszufladkować. Tło miejskie, atmosfera Warszawy, realistyczne dialogi – to wszystko działa na korzyść powieści. Są momenty, w których książka naprawdę pokazuje swój potencjał jako otwarcie serii.

„Podpalacz” miał szansę stać się mocnym początkiem cyklu kryminalnego, ale kilka potknięć – szczególnie na finiszu – odbiera mu część siły rażenia. To nadal historia, którą można z zainteresowaniem przeczytać, ale kończy się raczej z poczuciem niedosytu niż z satysfakcją.

Dla fanów gatunku – lektura warta rozważenia. Dla bardziej wymagających – pozycja z potencjałem, który nie do końca został wykorzystany.